Porady dotyczące ubioru rowerzysty w różnych warunkach pogodowych.
Ubiór rowerzysty ma robić trzy rzeczy naraz: utrzymywać temperaturę ciała, odprowadzać pot i nie przeszkadzać w pedałowaniu. Ten sam strój bywa dobry na krótką jazdę po mieście i fatalny na kilkugodzinną wycieczkę, dlatego zamiast jednego kompletu lepiej myśleć o zestawie elementów dobieranych do pogody, dystansu i intensywności.
Ubieranie na cebulkę
Podstawą jest kilka cienkich warstw zamiast jednej grubej. Warstwę można zdjąć lub założyć w trakcie jazdy, gdy zmienia się temperatura, teren albo tempo. Pierwsza warstwa leży przy skórze i ma odprowadzać pot na zewnątrz, więc sprawdzają się materiały syntetyczne lub wełna merino. Bawełna chłonie wilgoć i długo schnie, przez co na postoju i na zjeździe szybko wychładza ciało. Druga warstwa izoluje, na przykład cienki polar. Trzecia chroni przed wiatrem i deszczem, a jej najważniejszą cechą jest to, żeby dało się ją szybko schować do kieszeni lub plecaka.
Podczas jazdy ciało się nagrzewa, dlatego na początku trasy powinno być lekko chłodno. Kto rusza w pełnym komforcie cieplnym, po kilkunastu minutach jest przegrzany i mokry od potu, a to na zjeździe kończy się wychłodzeniem.
Ciepłe dni
Latem celem jest chłodzenie i ochrona przed słońcem. Lekka koszulka z oddychającego materiału, krótkie spodenki z wkładką i cienka czapka lub opaska pod kask wystarczają przy większości tras. Jasne kolory mniej się nagrzewają. Przy długich przejazdach w pełnym słońcu przydaje się krem z filtrem na odsłonięte ramiona, kark i uda. Wodę trzeba pić regularnie, zanim pojawi się pragnienie.
Chłodne dni
Przy niskiej temperaturze priorytetem są dłonie, stopy, uszy i kolana, bo to one marzną najszybciej. Pod kask warto założyć cienką czapkę lub kominiarkę, na dłonie rękawiczki z długimi palcami, na nogi getry lub spodnie z dłuższą nogawką. Na tułów dobrze działa termoaktywna bielizna, polar jako warstwa izolująca i lekka kurtka chroniąca przed wiatrem. Wiatr przy jeździe wzmacnia odczucie chłodu, więc warstwa wiatroszczelna z przodu daje więcej niż dodatkowy sweter.
Deszcz
W deszczu liczy się kurtka wodoodporna, ale także oddychająca, bo w przeciwnym razie przemoknie się od środka własnym potem. Dobre kurtki mają zaklejone szwy, regulowane mankiety i kaptur dopasowany do kasku. Przydają się też pokrowce na buty, rękawiczki odporne na wodę i okulary, które zasłaniają oczy przed rozbryzgami. Nawierzchnia jest wtedy śliska, a droga hamowania dłuższa, więc warto zwolnić i jeździć bardziej zachowawczo. Brak błotników oznacza mokry tył ubrania, dlatego błotnik bywa równie ważny jak kurtka.
Koszulki rowerowe
Koszulka rowerowa różni się od zwykłej kilkoma cechami. Jest wykonana z włókien odprowadzających wilgoć, ma dłuższy tył, który osłania plecy w pozycji pochylonej, a z tyłu zwykle kieszenie na drobiazgi, prowiant i telefon. Zamek z przodu pozwala regulować wentylację. Krój może być dopasowany do sylwetki albo luźniejszy, bardziej turystyczny. Dopasowany krój ogranicza trzepotanie na wietrze i lepiej odprowadza pot, luźny jest wygodniejszy przy jeździe rekreacyjnej i w mieście. Przy zakupie sprawdza się materiał, jakość szwów i długość rękawa, a nie sam wzór. Jaskrawe kolory zwiększają widoczność w ruchu.
Spodenki i spodnie
Najważniejszym elementem spodenek rowerowych jest wkładka, czyli wyprofilowana warstwa pianki w miejscu kontaktu z siodełkiem. Zmniejsza nacisk i tarcie, a wkładka w dobrze dobranym rozmiarze ma przylegać do ciała bez fałd. Zakłada się ją bez bielizny, bo szwy bielizny powodują otarcia. Spodenki na szelkach nie zsuwają się i nie uciskają brzucha, co docenia się na dłuższych dystansach. Przy jeździe w mieście sprawdzają się spodnie z elastycznego materiału, najlepiej z podwiniętą lub zapinaną na rzepy nogawką, żeby materiał nie wkręcił się w łańcuch. Wygodne są też modele z wzmocnionym siedziskiem i odblaskowymi elementami.
Trwałość odzieży zależy od materiału, jakości szwów i sposobu prania. Warto stosować łagodne środki, bez płynów zmiękczających, które pogarszają odprowadzanie wilgoci, i suszyć odzież z dala od grzejników.
Kurtki rowerowe
Kurtka rowerowa ma dłuższy tył i krótszy przód, żeby nie fałdować się na brzuchu i osłaniać plecy w pochylonej pozycji. Rękawy są wydłużone, aby nie odsłaniały nadgarstków przy sięganiu po kierownicę. Spotyka się trzy podstawowe rodzaje: lekkie kurtki wiatroodporne, kurtki z membraną chroniące przed deszczem i cieplejsze modele zimowe. Membrana ma blokować wodę z zewnątrz i przepuszczać parę z wnętrza, jednak jej skuteczność zależy od konstrukcji i stanu materiału, a wentylacja pod pachami i na plecach pomaga zwłaszcza przy większym wysiłku. Odblaskowe wstawki i jaskrawy kolor poprawiają widoczność, szczególnie jesienią.
Skarpetki rowerowe
Skarpetki wpływają na komfort bardziej, niż się wydaje. Powinny dobrze przylegać, nie mieć grubych szwów nad palcami i odprowadzać wilgoć. Dobrze sprawdza się mieszanka włókien syntetycznych i elastycznych, a także wełna merino. Skarpetki z czystej bawełny szybko nasiąkają i sprzyjają otarciom. Długość zależy od stylu jazdy: krótkie noszone latem, wyższe chronią kostkę i dają ciepło, a na zimę potrzebne są grubsze lub ocieplane modele, które nie ściskają stopy, bo ucisk pogarsza ukrwienie i stopa marznie szybciej. Do butów z ciasną cholewką wybiera się skarpetki cieńsze.
Bielizna termoaktywna i marki
Bielizna termoaktywna to warstwa bazowa, która odprowadza pot od skóry i lepiej niż bawełna zachowuje ciepło, gdy jest wilgotna. Występuje w wersjach letnich i zimowych, z różną grubością dzianiny. Przy wyborze patrzy się na skład, szwy płaskie lub bezszwowe oraz dopasowanie, które ma przylegać do ciała bez ucisku. Produkują ją m.in. firmy sportowe i wyspecjalizowani wytwórcy, wśród których bywa wymieniana marka Brubeck. Marka nie przesądza jednak o dopasowaniu do konkretnej osoby, dlatego warto porównać skład, rozmiarówkę i opinie użytkowników.
Okulary i inne dodatki
Okulary rowerowe chronią oczy przed wiatrem, kurzem, owadami i światłem słonecznym. Przy jeździe w terenie osłaniają też przed gałęziami i kamykami spod kół. Ważne kryteria to filtr UV, ochrona przed rozbłyskami i wygodne zamocowanie, które nie uciska skroni pod kaskiem. Przydają się wymienne soczewki: ciemne na pełne słońce, jasne lub przezroczyste na zachmurzenie, zmierzch i jazdę w lesie. Powłoka przeciwmgielna i dobra wentylacja ograniczają parowanie szkieł. Okulary powinny przylegać do twarzy bez szczelin i nie zsuwać się przy pochyleniu.
Do dodatków należą też rękawiczki. Letnie, z krótkimi palcami, tłumią drgania i chronią dłonie przy upadku, zimowe zatrzymują ciepło. Kask pozostaje podstawowym elementem ochrony głowy. Powinien być dobrze dopasowany, zapięty i w dobrym stanie, bo uszkodzony po upadku trzeba wymienić. Wymogi prawne dotyczące wyposażenia rowerzysty zmieniają się, dlatego warto sprawdzić aktualne przepisy.
Widoczność
Odzież w jaskrawych kolorach i z elementami odblaskowymi jest lepiej widoczna dla kierowców, zwłaszcza o zmierzchu. Odblaski najlepiej umieszczać na elementach poruszających się, czyli na kostkach, nadgarstkach i butach, bo ruch przyciąga uwagę. Sama odzież nie zastępuje jednak oświetlenia roweru, które po zmroku jest podstawą bezpieczeństwa. Wymagania dotyczące oświetlenia warto sprawdzić w aktualnych przepisach.
Jak kupować odzież rowerową
Rozmiarówka różnych producentów bywa niejednolita, więc warto przed zakupem porównać własne wymiary z tabelą rozmiarów danego producenta. Pomaga zmierzenie obwodu klatki piersiowej, talii i bioder. Odzież rowerowa powinna przylegać, ale nie krępować ruchów, a po założeniu trzeba sprawdzić ją w pozycji pochylonej, takiej jak na rowerze. Przy zakupach internetowych istotne są zasady wymiany i zwrotów, a przy droższych elementach opinie o sklepie oraz o konkretnym modelu. Nie każdy element musi być z najwyższej półki: o trwałości i komforcie często decyduje dobry materiał i krój, a nie sam wygląd.
Na początek warto skompletować podstawę: koszulkę z oddychającego materiału, spodenki z wkładką, dobrą kurtkę przeciwwiatrową lub przeciwdeszczową oraz rękawiczki. Resztę dokupuje się wtedy, gdy wiadomo już, w jakich warunkach i na jakich dystansach jeździ się najczęściej.


